Malaria ( łac. malaria, plasmodiosis) to ostra lub przewlekła choroba tropikalna wywoływana przez pierwotniaki z rodzaju Plasmodium. Przenoszone są one przez komary z rodzaju Anopheles. Infekcja prowadzi do rozwoju objawów wielonarządowych, zazwyczaj o bardzo poważnym przebiegu. Brak interwencji medycznej kończy się dla pacjenta śmiercią. Wybierając się na wczasy do ciepłych krajów warto zaszczepić się przeciwko malarii.
Spis treści
Malaria – przyczyny
Bezpośrednią przyczyną malarii jest wniknięcie do organizmu człowieka pierwotniaków z rodziny Plasmodium. Znanych jest około 120 gatunków zarodźców, z czego 5 wykazuje chorobotwórczość w stosunku do człowieka. Mimo tego znaczna większość zachorowań wywoływana jest przez Plasmodium falciparum i Plasmodium vivax. Szacuje się, że współcześnie malaria znajduje się na 3. miejscu na liście najgroźniejszych chorób zakaźnych na świecie, poprzedzona jedynie AIDS i gruźlicą.
Do zakażenia malarią dochodzi najczęściej wskutek ukłucia przez komary bytujące na terenach tropikalnych, zwłaszcza Afryki (na południe od Sahary), ale również Ameryki Południowej czy Azji. Innymi drogami zakażenia są: transplantacja narządów lub przetaczanie krwi od osoby chorej oraz korzystanie z zanieczyszczonych strzykawek czy innych akcesoriów medycznych. Najbardziej narażone na malarię są dzieci do 5. roku życia, kobiety ciężarne i osoby bez odporności, nie posiadające swoistych przeciwciał.
Malaria – objawy
Malaria jest chorobą wielonarządową, ponieważ wskutek infekcji pierwotniakowej atakowanych jest wiele narządów wewnętrznych, co prowadzi do ich niewydolności. Choroba wiąże się z ogólnym niedotlenieniem tkanek, następującym wskutek głębokiej niedokrwistości lub zaczopowania drobnych naczyń włosowatych. Zjawisko to jest szczególnie groźne wówczas, gdy dotyczy naczyń mózgowia. Okres wylęgania pierwotniaków obejmuje około 12 dni, dopiero po upływie tego czasu pojawiają się pierwsze objawy. Charakterystycznymi objawami malarii są:
- dreszcze;
- gorączka;
- zlewne poty;
- biegunki;
- wymioty;
- tachykardia;
- żółtaczka;
- odwodnienie;
- kaszel i duszności;
- silne bóle mięśni;
- zaburzenia psychiczne;
- utrata świadomości;
- objawy neurologiczne sugerujące udar mózgu;
- zaburzenia krzepnięcia.
W praktyce chory na malarię mogą prezentować rozmaite objawy kliniczne, w zależności od stopnia inwazji i gatunku pierwotniaków. Nieleczona malaria prowadzi do stopniowego uszkadzania narządów wewnętrznych, czego konsekwencją może być nawet śmierć.
Malaria – diagnostyka
Malarię można wstępnie podejrzewać u każdej osoby gorączkującej, która wróciła z podróży do krajów tropikalnych. Podstawowym badaniem diagnostycznym jest jednak jakościowy antygenowy test kasetkowy wykrywający antygeny rodzaju Plasmodium. Takie badanie wykonuje się w szpitalu, choć można zakupić je w każdym laboratorium diagnostycznym i wykonać na własną rękę. Wykrycie antygenów zarodźców malarii we krwi jest wskazaniem do zgłoszenia dodatniego wyniku do właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Malaria – leczenie
Leczenie malarii wymaga podaży odpowiednich leków drogą dożylną, najlepiej w warunkach szpitalnych. Są to preparaty przeciwmalaryczne, zwykle zawierające w składzie chininę. Podczas leczenia lżejszych przypadków zachorowań stosuje się różną kombinację leków np. artemizyny lub doksycykliny. Z kolei przy cięższych przypadkach malarii pojawia się konieczność przetaczania preparatów krwiopochodnych bądź nawet dializy nerek.
Szczepienie przeciwko malarii
Jeszcze do niedawna szczepienie przeciwko malarii nie było możliwe – jedynym sposobem profilaktyki było zakładanie siatek w oknach i drzwiach, jak również unikanie przebywania na zewnątrz po zmroku. 6 października 2021 r. Światowa Organizacja Zdrowia przekazała jednak rekomendację powszechnego stosowania pierwszej szczepionki przeciw malarii, w związku z czym rozpoczęto masowe szczepienia dzieci w Afryce przeciwko tej chorobie.
Mimo tego pamiętajmy, że profilaktyka malarii na terenach tropikalnych powinna być obowiązkowa. Chodzi nie tylko o siatki w domu czy unikanie nocnych spacerów, ale również o odpowiednie ubranie zasłaniające większe partie ciała oraz stosowanie preparatów odstraszających komary i kleszcze.
![](https://www.spirulina.pl/wp-content/uploads/2021/04/polecane.jpg)
![](https://www.spirulina.pl/wp-content/uploads/2020/10/spirulina-tabletki-bioalgi.jpg)
Spirulina posiada w pełni naturalne witaminy i minerały o wysokim stężeniu. W jej skład wchodzą m.in.: biotyna, beta-karoten, kwas foliowy, tiamina, niacyna, witamina D, E i inne witaminy oraz białko i błonnik. To też źródło cynku, magnezu, wapnia, żelaza
Zobacz tutaj ...
![](https://www.spirulina.pl/wp-content/uploads/2020/11/spirulina-w-proszku-bioalgi.jpg)
Spirulina w proszku to słodkowodna alga, zawierająca duże stężenie witamin, minerałów i innych, ważnych składników odżywczych. Wysoką jakość uzyskano dzięki odpowiednim warunkom klimatycznym, przestrzeganiu restrykcyjnych norm podczas hodowli i …
Zobacz tutaj ...
Bibliografia
- Boroń-Kaczmarska A., Wiercińska-Drapało A., Choroby zakaźne i pasożytnicze, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2022.
- Flisiak R., Choroby zakaźne i pasożytnicze, Wydawnictwo Czelej, Lublin 2020.
Zostaw komentarz